Niestabilność stawu skokowego jest najczęściej wynikiem powtarzanych skręceń stawu skokowego. Niestabilność powstaje w wyniku uszkodzenia więzadeł stabilizujących staw skokowy. Podstawowym objawem niestabilności są powtarzające się skręcenia stawu skokowego.
Zdrowy staw skokowy jest stabilizowany przez elementy bierne — więzadła i elementy czynne — mięśnie. Przy skręceniu dochodzi o uszkodzenia więzadeł — to pozwala na większe przemieszczanie się kości stawu skokowego względem siebie.
Podstawowym objawem niestabilności jest skłonność stawu do skręceń, w skrajnych przypadkach skręcenia mogą występować codziennie. Kolejnym objawem jest poczucie niepewności kończyny — poczucia zagrożenia skręceniem. U części osób niestabilność objawia się bólem i obrzękami wokół kostki bocznej po wysiłku.
Podstawą rozpoznania jest badanie kliniczne wykonane przez lekarza i objawy zgłaszane przez pacjenta. Zerwanie więzadeł można potwierdzić w badaniu ultrasonograficznym lub w rezonansie magnetycznym.
Leczenie rozpoczyna się od działań nieoperacyjnych — rehabilitacji. W przypadkach, kiedy leczenie rehabilitacyjne nie jest wystarczające stosuje się rekonstrukcję operacyjną. Szczegółowy sposób wykonania operacji zależy od rodzaju uszkodzenia — taką decyzję podejmuję razem z pacjentem przy kwalifikacji.
Powtarzające się skręcenia mogą prowadzić do uszkodzeń wtórnych: uszkodzeń ścięgien m. strzałkowych, wytwarzania osteofitów i uszkodzeń chrząstki stawu skokowego a w konsekwencji do zwyrodnienia stawu.
Konieczne jest staranne leczenie skręceń stawu skokowego, większość niestabilności rozwija się na bazie niedoleczonych skręceń.
Tak, choć różne sporty stawiają stawowi skokowemu różne wymagania. Przy niestabilności relatywnie mało obciążająca będzie jazda na rowerze czy bieganie na nartach, natomiast niemożliwe może być granie w siatkówkę lub koszykówkę.
Stabilność stawu skokowego można poprawić stosując ortezę stabilizującą staw skokowy lub stosując odpowiedni taping (plastrowanie).
Najczęściej występującym objawem niestabilności są nawracające skręcenia. Skręcenia występują często, kilka razy w ciągu roku, czasami nawet częściej. Z biegiem czasu kolejne skręcenia wydają się mniej poważne — ponieważ większość więzadeł była uszkodzona już wcześniej — ale to tylko pozory.
Drugim objawem jest obawa przed skręceniem. Część pacjentów nie ma wyraźnych skręceń, ale za to ma poczucie, że skręcenie zaraz się wydarzy. Takie osoby ograniczają swoją aktywność fizyczną, a nawet funkcjonują na stałe w stabilizatorze stawu skokowego.
Czasami pacjenci nie odczuwają niestabilności jako skręceń, ale regularnie po aktywności pojawia się ból i obrzęk w bocznej części kostki. U tych pacjentów często w badaniu klinicznym widzę niestabilność — i leczenie niestabilności jest rozwiązaniem nawracającego bólu.
Tu nie ma jednej poprawnej odpowiedzi. Jak w wielu dziedzinach ortopedii, sposób leczenia zależy od stopnia uszkodzenia tkanek, historii problemu oraz przede wszystkim od oczekiwań ruchowych pacjenta. Decyzja o doborze optymalnego sposobu leczenia powinna być podjęta przez ortopedę posiadającego doświadczenie w leczeniu niestabilności stawu skokowego.
Leczenie operacyjne jest skuteczną metodą leczenia niestabilności stawu skokowego. Pacjenci mogą spodziewać się odzyskania stabilności stawu czyli ustąpienia nawracających skręceń i obrzęków stawu skokowego.
Oczywiście nie ma jednej odpowiedzi na to pytanie. Metod stabilizacji stawu skokowego jest wiele i wybór optymalnej najlepiej powierzyć ortopedzie specjalizującemu się w leczeniu stopy i stawu skokowego. Głównym czynnikiem, który biorę pod uwagę jest stan zachowania zerwanych więzadeł. Jeśli możliwa jest naprawa własnych więzadeł — jest to optymalny wybór — ta operacja najczęściej jest nazywana od nazwiska Brostroma. Przy całkowicie zniszczonych więzadłach konieczna jest rekonstrukcja przeszczepionym ścięgnem.
Nawykowe zwichnięcie, a dokładnie nawykowe skręcenie. O różnicy między skręceniem i zwichnięciem możecie usłyszeć tutaj.
Skręcenie stawu skokowego często jest traktowane jako błahy uraz. W gabinecie ortopedycznym często widuję pacjentów, u których problemy zaczęły się od niedoleczonego skręcenia.
Tutaj przykład pacjenta z konfliktem kostnym na tle przewlekłej niestabilności.